Kira Sertifikası Fonu Nedir?

Kira sertifikası fonu, portföyünün önemli bir bölümünü kamu veya özel sektör tarafından ihraç edilen kira sertifikalarında değerlendiren yatırım fonlarını ifade eder. Bu fonlar özellikle faizsiz finans prensiplerine uygun yatırım araçlarına erişmek isteyen yatırımcıların değerlendirebildiği seçenekler arasında yer alır.

Türkiye’de kira sertifikalarına yatırım yapan fonların önemli bir bölümü katılım fonu niteliğindedir. Örneğin bazı kira sertifikaları katılım fonlarında portföyün en az yüzde 80’i devamlı olarak kamu ve özel sektör kira sertifikalarından oluşabilir. Ancak yatırım politikası fondan fona değiştiği için her fonun yatırım stratejisini ayrıca incelemek gerekir. Güncel KAP örneklerinde bu yapıda fonlar bulunuyor.

Kira sertifikası fonlarının getirisi garanti değildir. Fonun portföyündeki kira sertifikalarının fiyatı, elde edilen gelirler, piyasa koşulları ve fon giderleri fon pay fiyatını etkileyebilir.

Kira Sertifikası Nedir?

Kira sertifikası, her türlü varlık ve hakkın finansmanını sağlamak amacıyla varlık kiralama şirketleri (VKŞ) tarafından ihraç edilen ve sahiplerine dayanak varlık veya haktan elde edilen gelirlerden payları oranında hak sağlayan bir sermaye piyasası aracıdır.

Uluslararası piyasalarda kullanılan sukuk kavramıyla yakından ilişkilidir.

Ancak kira sertifikasını yalnızca “bir gayrimenkulün kirasının yatırımcıya dağıtılması” şeklinde düşünmek eksik olur. SPK mevzuatında kira sertifikaları; sahipliğe, yönetim sözleşmesine, alım-satıma, ortaklığa ve eser sözleşmesine dayalı olmak üzere farklı yapılarda ihraç edilebilir.

Dolayısıyla kira sertifikasının getirisi ve taşıdığı risk, ihracın yapısına göre değişebilir.

Kamu Kira Sertifikası Nedir?

Kamu kira sertifikaları, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın finansman araçları arasında yer alan kira sertifikalarıdır.

Hazine’nin yurt içinde ihraç ettiği TL cinsi kira sertifikalarında nominal değer, ödeme takvimi ve vade gibi koşullar ihraç sırasında belirlenir. Hazine’nin güncel bilgilendirmesine göre yurt içi TL kira sertifikalarında altı ayda bir kira ödemesi yapılan ihraçlar bulunmaktadır ve bu araçlar Borsa İstanbul Borçlanma Araçları Piyasası’nda işlem görebilmektedir.

Burada önemli bir ayrım var:

Kamu kira sertifikası almak ile kamu kira sertifikalarına yatırım yapan bir fon almak aynı işlem değildir.

Doğrudan kira sertifikasında yatırımcı belirli bir menkul kıymete yatırım yaparken, fonda profesyonel portföy yöneticisi tarafından yönetilen ve birden fazla yatırım aracını içerebilen portföyün katılma payını satın alır.

Kira Sertifikası Fonları Nasıl Çalışır?

Kira sertifikası fonlarında yatırımcılardan toplanan para, fonun yatırım stratejisi doğrultusunda kamu ve özel sektör kira sertifikaları başta olmak üzere katılım finans ilkelerine uygun yatırım araçlarında değerlendirilir.

Örneğin bir kira sertifikaları katılım fonu portföyünün en az yüzde 80’ini kamu ve özel sektör kira sertifikalarında tutarken kalan bölümünü fon izahnamesinin izin verdiği diğer katılım finans araçlarında değerlendirebilir.

Kısa vadeli kira sertifikaları katılım fonlarında ise farklı kurallar bulunabilir. Güncel KAP örneklerinde fon portföyünün en az yüzde 80’inin yerli kamu ve özel sektör kira sertifikalarından oluştuğu ve aylık ağırlıklı ortalama vadenin 25-90 gün aralığında tutulduğu fonlar bulunuyor.

Dolayısıyla “kira sertifikası fonu” adı altında bulunan bütün fonların aynı risk ve getiri profiline sahip olduğu düşünülmemelidir.

Kira Sertifikası Fonu Zarar Eder mi?

Evet, kira sertifikası fonlarında zarar etmek mümkündür.

Kira sertifikası fonlarının faizsiz finans prensiplerine uygun olması veya portföylerinde kamu kira sertifikaları bulunması, fonun anaparasının garanti edildiği anlamına gelmez.

Fon fiyatını etkileyebilecek başlıca riskler arasında:

• kira sertifikalarının piyasa değerindeki değişimler,
• fon kullanıcısı veya ihraççıyla ilişkili kredi riski,
• likidite riski,
• piyasa getiri oranlarındaki değişimler,
• vade yapısı,
• özel sektör kira sertifikalarında şirket kaynaklı riskler

yer alabilir.

Risk seviyesi de fondan fona değişir. Örneğin güncel KAP kayıtlarında risk değeri 1 veya 2 olarak açıklanan kısa vadeli kira sertifikası katılım fonları bulunabiliyor. Bu durum kira sertifikası fonlarının risksiz olduğu anlamına gelmez; yatırım yapmadan önce her fonun kendi risk değerine bakılması gerekir.

Kira Sertifikası Fonu Getirisi Nasıl Hesaplanır?

Burada kira sertifikasının getirisi ile kira sertifikası fonunun getirisini birbirinden ayırmak gerekir.

Bir yatırım fonundaki yatırım getirisi temel olarak fonun alış ve satış tarihindeki pay fiyatları üzerinden hesaplanabilir:

Fon Getirisi (%) = ((Satış Fiyatı – Alış Fiyatı) / Alış Fiyatı) × 100

Örneğin fon payını 2 TL’den aldığını ve bir süre sonra pay fiyatının 2,20 TL’ye yükseldiğini varsayalım:

((2,20 – 2) / 2) × 100 = %10

Vergi etkisi dikkate alınmadan yatırımın yüzde 10 değer kazanmış olur.

Doğrudan kira sertifikası yatırımlarında ise hesaplama farklıdır. Sertifikanın ihraç koşullarına bağlı olarak belirli dönemlerde gelir ödemeleri yapılabilir. Bu nedenle “kira sertifikası getiri hesaplama” ile “kira sertifikası fonu getiri hesaplama” kavramlarını birbirinden ayırmak gerekir.

Kira Sertifikası Fonlarının Getirisini Neler Etkiler?

Kira sertifikası fonlarının getirileri sabit değildir.

Fon performansında özellikle:

Portföyün vadesi: Fonun kısa veya uzun vadeli kira sertifikalarında yoğunlaşması fiyat hareketlerini etkileyebilir.

Kamu ve özel sektör dağılımı: Kira sertifikasının fon kullanıcısı ve yapısı kredi riskini değiştirebilir.

Piyasa koşulları: Piyasada oluşan getiri oranlarının değişmesi mevcut kira sertifikalarının fiyatını etkileyebilir.

Fonun portföy dağılımı: Kira sertifikalarının yanında fonun yatırım yapabildiği diğer katılım finans araçları performansa etki edebilir.

Yönetim ücreti ve fon giderleri: Fon içerisinde tahsil edilen giderler yatırımcının elde ettiği net performansa yansır.

Bu nedenle “uzun vadeli kira sertifikaları her zaman daha fazla kazandırır” gibi bir genelleme yapmak doğru değildir.

Kira Sertifikası Fonu Nasıl Değerlendirilir?

“Kira sertifikası yorumları” veya “kira sertifikası fonu yorumları” araştırılırken yalnızca geçmiş getiriler veya yatırımcı yorumları üzerinden karar vermek yerine fonun temel özelliklerine bakmak daha sağlıklı bir karşılaştırma sağlar.

Bir kira sertifikası fonunu değerlendirirken:

• risk değeri,
• portföy dağılımı,
• kamu ve özel sektör kira sertifikalarının ağırlığı,
• ortalama vade,
• geçmiş performans,
• karşılaştırma ölçütü,
• yönetim ücreti,
• alış ve satış valörü

birlikte incelenebilir.

Geçmiş performans, fonun daha önce nasıl performans gösterdiğini anlamaya yardımcı olsa da gelecek dönem getirilerini garanti etmez.

Kira Sertifikası Fonu Nasıl Alınır?

Kira sertifikalarına yatırım yapan ve TEFAS’ta işlem gören yatırım fonları bankalar ve yetkili yatırım kuruluşları üzerinden alınabilir.

Midas yatırım hesabın üzerinden TEFAS’ta işlem gören ve Midas’ta erişime açık kira sertifikası ve katılım fonlarını inceleyebilir, fonların risk değeri, geçmiş performansı, portföy dağılımı ve yönetim ücreti gibi bilgilerini karşılaştırarak yatırım yapabilirsin.

Midas’ta TEFAS yatırım fonlarının alım-satım işlemlerinden ayrıca komisyon alınmaz. Fonun kendi yönetim ücreti ise portföy yönetim şirketi tarafından fonun içerisinden tahsil edilir ve fon fiyatına yansır.

Fon alırken yalnızca geçmiş getiriyi değil, ilgili fonun risk değerini, yatırım stratejisini, alım-satım saatlerini ve valörünü de incelemek önemlidir.

Kira Sertifikası ile Tahvil Arasındaki Fark Nedir?

Kira sertifikaları ve tahviller, sermaye piyasalarında finansman sağlamak amacıyla kullanılan farklı araçlardır.

Kira sertifikasının varlığa dayalı olması onu otomatik olarak tahvilden “daha güvenli” hale getirmez. Yatırımın riskini değerlendirmek için ilgili ihracın veya fonun özelliklerini ayrıca incelemek gerekir.

Hisse senetleri riskli yatırım ürünleridir. Şirketlere ortaklık, hem kârlarına hemde zararlarına ortaklık anlamına gelir. Ana paranızdan kâr etme ihtimaliniz olduğu gibi, zarar etme ihtimalinizde bulunmaktadır.